FLORENCJA – CO ZOBACZYĆ

Florencja – co zobaczyć

Targi kiermasze we Florencji
Piazza Santo Spirito

Mam nadzieję, że ten artykuł będzie Wam pomocny w wyborze miejsc, które warto odwiedzić we Florencji.
Prawie wszystkie wymienione muzea i kościoły znajdują się w centrum miasta, więc spokojnie możecie podejść wszędzie na piechotę, podziwiając przy okazji place, rzeźby i architekturę na wolnym powietrzu, z której Florencja zresztą słynie.

Uwaga, dzieci, nastolatki i studenci często wchodzą gratis albo mają zniżki. Nie zapomnijcie więc o tym przy zakupie biletów i zabierajcie dokumenty. Nie ma za to zniżek dla emerytów.

LISTA OPISANYCH MIEJSC
Galeria Uffizi
Korytarz Vasariego
Palazzo Pitti i Ogrody Boboli
Akademia – Accademia
Palazzo Vecchio
Kompleks katedralny
Kościół Santa Croce
Kościół Santa Maria Novella
Muzeum Bargello
Palazzo Medici Riccardi
Kościół Orsanmichele
Bazylika San Lorenzo
Kaplice Medycejskie
Kościół Santa Trinita
Kościół Ognissanti
Kościół Santissima Annunziata
Kościół Santo Spirito
Kościół San Miniato al Monte i cmentarz delle Porte Sante
Kościół Santa Felicita
Kaplica Brancacci
Muzeum i ogrody Bardini
Muzeum Novecento
Muzeum Marino Marini
Wieczernik Sant’Apollonia
Forte Belvedere
Palazzo Davanzati
Muzeum San Marco
Muzeum archeologiczne
Muzeum Galileo
Muzeum la Specola
Muzeum Stibbert
Muzeum szpital niewiniątek
*Firenze Card

GALERIA UFFIZI
Jedno z najważniejszych muzeów na świecie, umieszczone w szesnastowiecznym budynku. Dzisiaj zawiera głównie malarstwo, w tym jedną z najbogatszych kolekcji obrazów epoki renesansu. Botticelli, Leonardo Da Vinci, Caravaggio, Michał Anioł, Rafael, Tycjan, to tylko kilku artystów, których dzieła możecie podziwiać w środku. Bilety w sezonie kosztują więcej, czyli od końca lutego do listopada i należy je wtedy zamawiać online, najlepiej na oficjalnej stronie galerii.

Natomiast, poza sezonem, oprócz świąt i weekendów, nie trzeba rezerwować biletów wcześniej. Muzeum często oferuje zniżki w niektóre dni tygodnia, bilety do innych muzeów w tej samej cenie, więc dobrze sobie wcześniej poczytać na ich oficjalnej stronie w “newsach“
Najgorsze dni na zwiedzanie to wtorek i niedziela, w poniedziałek muzeum jest zamknięte, najlepsze godziny to wcześnie rano, zaraz po otwarciu lub trzy/dwie godziny przed zamknięciem. W sezonie, muzeum jest otwarte w niektóre dni aż do 22-giej.

KORYTARZ VASARIEGO
W 2024 roku otwarto korytarz Vasariego, pisałam o nim w osobnym artykule.
Bilety trzeba do niego zawsze zarezerwować z wyprzedzeniem na stronie www.uffizi.it i bilet kupuje się aktualnie tylko w opcji zwiedzania razem z galerią. Na zwiedzanie galerii Uffizi ma się wtedy tylko niecałe 2 godziny.

PALAZZO PITTI I OGRODY BOBOLI
Czyli dawna rezydencja Medyceuszy, rodziny rządzącej we Florencji przez trzy wieki, jak również dynastii Hapsburgów i króla Włoch, dzisiaj zawiera kilka muzeów i ogrody Boboli. Jeżeli planujecie zwiedzanie Uffizi i Palazzo Pitti, to polecam Wam kupienie biletu całościowego- Pass Partout na trzy dni na oficjalnej stronie Uffizi. (jak wyżej).
Palazzo Pitti zawiera Galerię Palatyńską czyli apartamenty Medyceuszy wraz z ich kolekcją obrazów (umieszczoną według kryteriów estetycznych a nie chronologicznych); apartamenty królewskie; galerię sztuki współczesnej czyli dzieła od 18-tego do 20-tego wieku; galerię najróżniejszych zbiorów rodziny takich jak: klejnoty, rzeźby, srebro, meble itd; ogrody Boboli z muzeum porcelany i muzeum mody i strojów.
Obowiązuje ta sama zasada zwiedzania jak wyżej, choć generalnie Palazzo Pitti jest mniej popularny niż galeria Uffizi. Należy poświęcić na zwiedzanie kilka godzin, by nacieszyć się widokami i ogrodami. W środku, nie ma zbyt ciekawego baru i jest on dość drogi, więc lepiej zaopatrzyć się w coś do zjedzenia i do picia.

Gipsoteca Bartolini Accademia
Florencja co zobaczyć – Galeria modeli gipsowych – Akademia

AKADEMIA (ACCADEMIA)
Nie ukrywajmy, wszyscy idą do Akademii, by zobaczyć oryginał Dawida – Michała Anioła.
I tak, potwierdzam, robi on niezłe wrażenie. Szkoda tylko, iż to jedno z najgorzej zorganizowanych, a w lecie jest tutaj bardzo duszno. Uwzględnijcie to przy wyborze.

Oprócz rzeźb Michała Anioła (Dawid, Jeńcy, Św. Mateusz), muzeum zawiera również interesującą kolekcję rzeźb gipsowych Lorenza Bartoliniego z 19-tego wieku; kolekcję malarstwa średniowiecznego; kolekcję instrumentów muzycznych; trochę malarstwa naśladowców Giotta z 14-tego wieku; malarstwo renesansowe i kontrreformacji.

Czy warto je zwiedzić? Tylko jeśli koniecznie chcecie zobaczyć oryginał Dawida. I choć osobiście bardzo lubię również gipsotekę Bartoliniego, generalnie muzeum nie jest aż tak atrakcyjne jak wiele innych w mieście.
Bilety w sezonie, weekendy i święta, do zarezerwowania wcześniej.
Oficjalna strona Accademii

PALAZZO VECCHIO
Pałac dla władzy miasta czyli priorów i Signorii, którego budowę rozpoczęto pod koniec 13-tego wieku i wielokrotnie go powiększano i modyfikowano. W środku można zwiedzić: resztki teatru rzymskiego; apartamenty Medyceuszy i piękną salę Pięciuset; trochę arcydzieł z kolekcji rodziny; wieżę oraz miejsce obchodu strażników.

Polecam zwiedzanie tego pięknego pałacu-fortecy z powodu ciekawostek z nim związanych, architektury i wielu punktów panoramicznych na miasto. Jeżeli jesteście z dziećmi, przy zakupie biletów, możecie zapytać o specjalny kit dla najmłodszych. Generalnie nie ma potrzeby zamawiania wcześniej biletów poza naprawde wysoko sezonowymi dniami (ostatnio, w czasie Bożego Narodzenia widziałam niesamowite kolejki).
Strona oficjalna
Bilety

KATEDRA – DUOMO
Wstęp do samej katedry czyli Duomo jest gratis, ale należy liczyć się z godzinną kolejką. Czy warto? Raczej tak. Kontrast między zewnętrznym wyglądem i wewnętrznym jest dość znaczny, w środku można zobaczyć kopułę i pokrywające ją freski i kilka dzieł, które pozwalają zrozumieć, moim zdaniem, mentalność tamtejszych czasów we Florencji. Godziny otwarcia są dość krótkie, warto sobie je wcześniej sprawdzić.

MUZEUM DUOMO, BAPTYSTERIUM, DZWONNICA, KOPUŁA, KRYPTA
Jednym z najlepszych wrażeń we Florencji jest wejście na kopułę katedry i na dzwonnicę Giotto tuż obok. Liczcie się z wysiłkiem, windy nie ma, schodów jest ponad 400 na oba obiekty i w niektórych  miejscach korytarz jest bardzo wąski. Ale wrażenia i widoki z góry są niesamowite, ja do dzisiaj się wzruszam za każdym razem jak tam wchodzę.
Bilet najlepiej kupić online a wejście na kopułę należy koniecznie zarezerwować przed Waszym przyjazdem kilka dni wcześniej. Na miejscu, bilet można kupić w kasie na Piazza del Duomo.

Santa Croce Firenze
Florencja – wszystkie atrakcje Santa Croce

KOŚCIÓŁ SANTA CROCE
Kościół franciszkański Św. Krzyża, którego architektem podobnie jak katedry i Palazzo Vecchio był prawdopodbnie Arnolfo di Cambio. To arcydzieło gotyckie, zawiera wiele kaplic pokrytych freskami między innymi Giotta i Agnola Daddi; prace Donatella; groby wielu znanych ludzi jak np: Michała Anioła, Galileusza, Machiavelliego; muzeum obrazów, synopii i fresków; kapliczkę Pazzich; kryptę; krużganek. Zwiedzenie całego kompleksu zajmuje około 90 minut- dwóch godzin, nie trzeba zamawiać wcześniej biletów i nie ma dużych kolejek do wejścia. Cała okolica jest oddalona około 10 minut od głównego piazza della Signoria, ale warto się przejść i zobaczyć choćby samą fasadę i plac.
Bilety

KOŚCIÓŁ SANTA MARIA NOVELLA
Kościół dominikański również gotycki i również z 13-tego wieku, którego perełką jest renesansowa fasada. W środku wiele pięknych rzeźb, obrazów, fresków… Cały kompleks jest trochę mniejszy niż Santa Croce, ale zawiera kilka arcydzieł jak np główną kaplicę ołtarzową pokrytą freskami Domenico Ghirlandaia, które można zobaczyć z bliska czy krucyfiks Brunelleschiego czy też freski Paola Uccello czy Św. Trójcę Masaccia.
Biletów nie trzeba rezerwować wcześniej. 

BARGELLO
W średniowiecznym budynku z pięknym dziedzińcem znajduje się jedno z najważniejszych muzeów poświęconych rzeźbie renesansowej i manierystycznej we Włoszech. Nazwiska takie jak: Donatello, Michał Anioł, Giambologna, Verrocchio, Benvenuto Cellini. I nie tylko, również prywatne zbiory podarowane przez kolekcjonerów: dywany, broń, porcelana, ceramika, brązowe statuetki…
Jeżeli chcecie przenieść się w średniowieczne, to miejsce zdecydowanie jest dla Was. Kiedyś była to siedziba władzy miejskiej a później więzienie i miejsce tortur, do dzisiaj te ślady i ta atmosfera jest w jakiś sposób wyczuwalna. Muzeum ma aż trzy piętra, tak że naprawdę jest co podziwiać i fotografować. Mój top ten. Biletów nie trzeba rezerwować.

Palazzo Medici Riccardi
Florencja – co zobaczyć – Galeria luster – Palazzo Medici

PALAZZO MEDICI RICCARDI
Pierwszy oficjalny pałac Medyceuszy i na uwagę zasługuje ich prywatna kapliczka Trzech króli, ozdobiona freskami Benozza Gozzoli, celebrująca potęgę rodziny. W kamienicy również klejnot florentyńskiego baroku, duża ikonograficzna sala ozdobiona freskami Luca Giordano. Nie trzeba rezerwować biletów. Warto, jeśli interesuje Was historia rodziny.

ORSANMICHELE
Kiedyś było tutaj małe oratorium, potem targ zbożowy, został on zamieniony na kościół w 14-tym wieku a najważniejsze cechy zamówiły u znanych artystów posągi patronów do zewnętrznych nisz. Warto wejść, by rozkoszować się atmosferą i ciszą jak również obejść budynek dookoła, by zobaczyć rzeźby takich artystów jak: Lorenzo Ghiberti, Donatello, Verrocchio, Nanni di Banco, Giambologna, wykonane od końca 14-tego do początków 17-tego wieku.
Na pierwszym piętrze oryginały rzeźb, a na drugim ciekawe widoki na miasto.

BAZYLIKA SAN LORENZO
Jeden z najstarszych kościołów florenckich, potem wybrany jako oficjalny kościół rodziny Medycejskiej i za jej pieniądze odrestaurowany. Przykład architektury renesansu: logika, proporcje, symetria i “schowek” na dzieła takich artystów jak: Donatello, Brunelleschi, Filippo Lippi, Rosso Fiorentino, Bronzino… Brunelleschi zaprojektował nie tylko nową wersję kościoła, ale również Zakrystię, przykład “nowej”  architektury, zamieszczonej w każdym podręczniku, który mówi o renesansie. Cały kompleks to: Basilica i Biblioteca Laurenziana, można kupić bilety oddzielnie lub razem. Biblioteka została zaprojektowana przez Michała Anioła, więc warto ją zobaczyć. Nie trzeba rezerwować wcześniej biletów.

Sagrestia Nuova Michelangelo
Nowa Zakrystia

KAPLICE MEDYCEJSKIE
Mauzoleum zaprojektowane dla rodziny medycejskiej jako miejsce ich spoczynku, całe wyłożone w marmurze i ociekające przepychem. W krypcie: relikwie i groby wielu osób z dynastii. Natomiast na uwagę zasługuje przed wszystkim Nowa Zakrystia, zaprojektowana przez Michała Anioła jako jedność architektury i rzeźby. Coś niesamowitego! Według mnie trzeba zobaczyć Zakrystię, jeśli chce się zrozumieć Michała Anioła.
Nie trzeba rezerwować biletów. 

KOŚCIÓŁ SANTA TRINITA
Czyli kościół Świętej Trójcy, wstęp bezpłatny. Kościół wielokrotnie modyfikowany w różnych epokach i wielu stylach. Warto wejść, by zobaczyć przede wszystkim kapliczkę rodziny Sassettich z przepięknymi freskami Domenica Ghirlandaio o Św. Franciszku i mało kto wie, jedyny istniejący cykl fresków ręki Lorenza di Monaco w kapliczce Salimbeni. Z kościołem jest związanych wiele ciekawych historii i wielu artystów i postaci.

KOŚCIÓŁ OGNISSANTI
Czyli kościół Wszystkich Świętych.
Trochę poza typowymi trasami turystycznymi choć niedaleko Santa Maria Novella. Miejsce spoczynku Botticelliego; związane z pamięcią rodziny Vespuccich; mały barokowy klejnot, w którym możecie podziwiać krucyfiks, być może dzieło Giotta, krucyfiks Wita Stwosza, freski Ghirlandaia i Botticelliego i wiele innych ciekawostek.
Wstęp bezpłatny. Obok wejście do refektorium, gdzie znajduje się Ostatnia Wieczerza – Cenacolo, duży fresk Domenica Ghirlandaia, niestety godziny otwarcia tego miejsca są dość ograniczone.

KOŚCIÓŁ SANTISSIMA ANNUNZIATA
To sanktuarium Maryjne związane z freskiem Zwiastowanie, uważanym za cudowny. Nie można w nim wykonywać odwiedzin turystycznych, ale można po cichutku wejść i zobaczyć. Kościół jest przepełniony obrazami, rzeźbami, freskami, stiukami w różnym stylu i najróżniejszych artystów. Trochę przerost treści nad formą, ale robi duże wrażenie. Na uwagę zasługuje przedsionek – Chiostro dei Voti, w którym znajdują się freski Andrea del Sarto i jego uczniów Pontorma i Rossa Fiorentino, cykl z początków 16-tego wieku i przykład “maniery” florentyńskiej.

santo spirito firenze
Florencja co zobaczyć – kościół Santo Spirito

KOŚCIÓŁ SANTO SPIRITO
Jeżeli udacie się za drugą stronę rzeki, to odkryjecie kilka oryginalnych i mniej znanych miejsc takich jak kościół Ducha Świętego. Ostatni projekt Brunelleschiego, ukończony po jego śmierci i znacznie zmodyfikowany przez jego uczniów. Wiele tutaj kapliczek rodzin, które zapłaciły licznym artystom za wykonanie do nich obrazów, rzeźb i dekoracji od 14-tego do 16-tego wieku. Wstęp jest bezłatny, płaci się natomiast fakultatywnie, za wejście do Zakrystii, gdzie znajduje się krucyfiks wykonany przez bardzo młodego Michała Anioła i za wejście do krużganku i części refektorium z freskami Bernardina Poccetti. Polecam.

KOŚCIÓŁ SAN MINIATO AL MONTE
Jeden z najstarszych kościołów we Florencji na wzgórzu z niesamowitym widokiem na miasto. Warto tam się wybrać. Wstęp bezpłatny. Za kościołem znajduje się fascynujący cmentarz delle Porte Sante.

KOŚCIÓŁ SANTA FELICITA
Tuż obok Ponte Vecchio, mniej znany kościół, warty wizyty. To tutaj gromadzili się pierwsi chrześcijańscy kupcy, którzy wraz z towarami przywieźli wiarę do Florencji. Nad 18-wiecznym portykiem, przebiega korytarz Vasariego a w środku, arcydzieło Pontorma – Złożenie do grobu. Sam ten obraz może być jednym z głównych powodów przyjazdu do Florencji. Nie żartuję.

KAPLICA BRANCACCICH W KOŚCIELE SANTA MARIA DEL CARMINE
W karmelitańskim kościele, oddalonym od centrum, znajduje się jeden z najważniejszych cyklów fresków pierwszego renesansu. Genialny Masaccio wraz ze starszym kolegą Masolino zrewolucjonowali tutaj sztukę europejską. Za wejście do kapliczki Brancaccich się płaci, kościół natomiast jest bezpłatny. Oczywiście w środku, w kościele widać kapliczkę Brancaccich, ale z daleka. W kościele również jeden z niewielu przykładów sztuki barokowej, który mamy we Florencji: ciekawa kaplica Andrea Corsiniego.


Museo Bardini Firenze

MUZEUM BARDINI
Muzeum, które prezentuje kolekcję antyków, rzeźb, obrazów, obiektów kolekcjonera Stefana Bardini (1836-1922). Dla amatorów ciekawostek i zdjęć, muzeum jest niezwykle fotograficzne. Znajduje się po drugiej stronie rzeki i za bilet się płaci. Ach, ten błękit w środku!

WILLA I OGRODY BARDINI
Na uwagę zasługują ogrody, jeżeli chcecie odetchnąć i zrelaksować się w centrum miasta, a jednak oddaleni od hałasu. Ogrody znajdują się na wzgórzu, więc oferują wiele punktów panoramicznych i w przeciwieństwie do ogrodów Boboli są bardzo zadbane i mniej wypełnione turystami. W willi często są organizowane różne wystawy i ekspozycje jak również dni gratisowe dla wszystkich.
Inne ogrody we Florencji.

MUZEUM NOVECENTO
Muzeum pokazujące sztukę 20-tego i 21-wszego wieku, organizujące wiele wystaw, instalacji, specjalnych pokazów. Znajduje się na placu Santa Maria Novella w dawnym szpitalu. Tylko dla miłośników sztuki współczesnej. Everything might be different – głosi neonowy napis na dziedzińcu.

MUZEUM MARINO MARINI
Perełka architektoniczna, muzeum stworzone wielopoziomowo w dawnym kościele w centrum miasta. Dzisiaj prezentuje dzieła rzeźbiarza z 20-tego wieku z pobliskiej Pistoi, Marino Marini. Godziny otwarcia do sprawdzenia, ponieważ są dość ograniczone.
Obok znajduje się wejście do kapliczki zamówionej przez rodzinę Ruccellai z renesansowym grobem – Tempietto, tam za wejście trzeba zapłacić.

Forte Belvedere Firenze
Florencja co zobaczyć – Forte Belvedere

FORTE BELVEDERE
Fortezza z 16-tego wieku, dzisiaj punkt panoramiczny, miejsce wystaw na otwartym powietrzu i szczególnie popularne miejsce w lecie z powodu chłodu, przestrzeni, widoków i miłego baru z koktajlami.

WIECZERNIK SANT’APOLLONIA
Niesamowity refektarz, gdzie zachowały się freski malarza 15 go wieku Andrea Castagno, między innymi pierwsza renesansowa ostatnia wieczerza. Wstęp bezpłatny, o tym miejscu pisałam tutaj.

A tutaj kilka miejsc do ZWIEDZANIA Z NAJMLODSZYMI, żadnego z nich nie trzeba rezerwować, wszystkie są płatne.

PALAZZO DAVANZATI
Średniowieczna kamienica, urządzona w stylu tamtejszych czasów oddaje codzienne życie mieszczańskiej rodziny, ich zwyczaje, tradycje, ciekawostki, historie. Skok w przeszłość i interesująca wizyta dla milusińskich. 

MUZEUM SAN MARCO

Lubię i polecam choć nie jest to typowe muzeum dla dzieci. Kiedyś klasztor, dzisiaj muzeum, szczególnie fresków i obrazów Beato Angelico. Według mnie jest to miejsce interesujące zarówno dla dzieci jak i dla dorosłych. Pozwala na zwiedzenie klasztoru, renesansowej architektury, wyobrażenie sobie życia mnichów w 15-tym wieku, podziwianie niesamowitych fresków i opowiadanie różnych historii związanych z Biblią i na poznanie techniki malowania fresków, obrazów i pergaminów. Co ważne, bilety są w przystępnych cenach a miejsce nie jest oblężone przez turystów.

MUZEUM ARCHEOLOGICZNE
Najpiękniejsze muzeum archeologiczne we Włoszech jest w Turynie, ale i we Florencji, możemy się poszczycić ciekawymi zbiorami, choć w mniej scenograficznej formie. Wiele ciekawych okazów, szczególnie bogate są kolekcje etruska i egipska. Polecane dla dzieci zainteresowanych przeszłością i innymi kulturami. Jest ono wbrew pozorom dość duże.

Museo Galileo Firenze
Florencja co zobaczyć – muzeum Galileo

MUZEUM GALILEO
Dedykowane Galileuszowi pokazuje wiele jego wynalazków, jak również wiele innych z czasów Medyceuszy i dynastii Hapsburgów. Szczególnie rodzina medycejska wspierała aktywnie naukę, zakładając wiele accademii i ściągając do Florencji naukowców i badaczy. Muzeum organizuje często laboratoria i wizyty dla dzieci, a na parterze, można spróbować i sprawdzić na własne oczy interaktywne modele wynalazków. Dla tych, którzy mają dzieci zainteresowane nauką.

MUZEUM LA SPECOLA
Dla rodziców pociech, kochających zwierzęta. To jedna z największych na świecie kolekcji wypchanych zwierząt z całego świata i z różnych czasów. Często siedzą w nim uczniowie Akademii Sztuki, no bo gdzie najlepiej rysować, patrząc na modele? Mimo iż muzeum potrzebuje trochę renowacji i “restylingu” (aktualnie coś jest robione), kolekcja jest naprawdę fascynująca i spędziłam tutaj wiele niedzielnych popołudni, kiedy mój syn był mniejszy.

Stibbert Firenze
Florencja co zobaczyć – muzeum Stibbert

MUZEUM STIBBERT

Niestety dość oddalone od centrum, trzeba dojechać autobusem lub tramwajem, proponuje jedną z najoryginalniejszych kolekcji w mieście. Frederick Stibbert na pograniczu 19-tego i 20-tego wieku zaczyna zbierać kolekcję broni, obiektów japońskich, strojów, porcelany, obrazów i tak rodzi się ogromny asortyment różności i cudactw. Dzisiaj muzeum proponuje sugestywną trasę, by zobaczyć te wszystkie egzotyczne obiekty i wyobrazić sobie miejsca i kultury, z których pochodzą.

MUZEUM INNOCENTI – NIEWINIĄTEK
Muzeum stworzone w miejscu sierocińca, utworzonego w mieście w pierwszej połowie 15-tego wieku. Niedawno odrestaurowane pozwala na prześledzenie historii miejsca, miasta i losów niektórych osób mniej lub bardziej znanych, które się przez nie przewinęły. W środku znajdują się również obrazy i rzeźby podarowane fundacji lub przez nią zamówione artystom tamtych czasów. Miejsce fascynuje najmłodszych i jest pomyślane w sposób interaktywny, by pozwolić im na niektóre doświadczenia sensoryczne i oddać atmosferę tamtych czasów.

*FIRENZE CARD
Istnieje możliwość nabycia Firenze Card, która zawiera wstęp do wszystkich muzeów we Florencji (oprcz kompleksu katedralnego) i pozwala Wam na wejście do wielu z nich bez kolejki. Taka karta ma ważność 3 dni i obejmuje również komunikację miejską. Polecam jej zakup jeśli zamierzacie zwiedzać dużo i będziecie we Florencji przynajmniej przez te 3 dni. Inaczej się nie opłaca.

Kontakt – zwiedzanie Florencji z przewodnikiem.

MEDYCEUSZE – TWÓRCY RENESANSU, CZĘŚĆ 1


Medyceusze

Medyceusze, twórcy renesansu
Na pewno słyszeliście o Medyceuszach, dynastii, która rządziła we Florencji przez trzy wieki i swoim mecenatem zainicjowała kulturę humanistyczną i renesans w Europie.
Wiele napisano na ich temat książek i nakręcono filmów, których kilka chętnie Wam polecę. Natomiast chciałam napisać artykuł, podzielony na kilka części, dla tych którzy chcą szybko dowiedzieć się o rodzinie najważniejszych faktów, związanych z nią wydarzeń i ciekawostek.

Medyceusze herb

Początki i geneza
Rodzina wywodzi się z północnego rejonu Toskanii: Mugello i prawdopodobnie już w 12-tym wieku, jak wiele zamożnych rodzin w tamtych czasach, przenosi się do szybko rozwijającego się miasta, Florencji. Zajmują się przede wszystkim wymianą i pożyczaniem pieniędzy, szybko dochodząc do sukcesu. Co ciekawe herb rodzinny, wywieszony wszędzie w całej Toskanii, charakterystyczne kulki na tarczy, prawdopodobnie wywodzi się właśnie od monet, choć rodzina skutecznie próbowała stworzyć “arystokratyczną” legendę na ten temat. Podobno jeden z pradziadów, podczas walki z gigantycznym niedźwiedziem, został uderzony przez niego w tarczę, co spowodowało utworzenie w niej charakterystycznych wgłębień. Od tego czasu, rodzina wybrała właśnie taki herb dla własnego rodu.

Giovanni de Bicci

Giovanni de Bicci (1360-1429)
Pierwszym imieniem do zapamiętania i prawdziwą głową rodu jest Jan (Giovanni) De Bicci, który dzięki sprytowi i zdolnościom finansowym otwiera nowe oddziały bankowe w miastach europejskich i zaczyna wywierać duży wpływ na życie polityczne i społeczne w mieście. Patronuje on wielu artystom, stara się zyskać uznanie ludu i klas kupieckich, a jednocześnie nie obnosi się z bogactwem i nie wchodzi w drogę rządzącym w tamtych czasach we Florencji rodzinom szlacheckim, takim jak Albizzi czy Strozzi. Jego żoną zostaje Piccarda Bueri, która wnosi do związku nie tylko tytuł szlachecki, ale również dużą dawkę finansową, która pozwala Janowi na znaczne rozwinięcie interesów.

Z Giovannim we Florencji wiążą się takie miejsca jak baptysterium, gdzie w przepięknym grobie (dzieło Donatello i Michelozzo), pochowany jest były papież Jan XXII, z którym De Bicci próbował nawiązać interesy. Popiera on również Brunelleschiego jako architekta Kopuły katedry i sponsoruje odbudowę kościoła Św. Wawrzyńca (San Lorenzo), gdzie w Starej Zakrystii znajduje się jego grób.
W niedawnym serialu Medici, insynuuje się śmierć Giovanniego, spowodowaną otruciem, lecz nie ma o tym mowy w żadnym dokumencie i jest to prawdopodobnie fikcja. Od Giovanniego de Bicci wywodzą się dwie linie dynastii: Głowna, zaczynająca się od Kosmy (Cosimo il Vecchio) i “Popolana” od syna Wawrzyńca (Lorenzo), której potomek przejmie rządy dopiero w 16-tym wieku.

Kosma Stary

Kosma Stary – Cosimo Il vecchio (1389 – 1464)
W 1429 r. władza przechodzi w ręce czterdziestoletniego syna Jana, Kosmy, który uważnie śledzi porady ojca, czyli nie obnoszenie się z bogactwem, popieranie ludu i kupców, milczenie w sprawach politycznych i działanie w cieniu. Jednak mimo tego, w 1433 r. zostaje on aresztowany i wtrącony do celi na wieży Palazzo Vecchio i tylko cudem, albo lepiej dzięki pieniądzom, udaje mu się ocalić własną skóre i razem z rodziną opuścić miasto. Zostaje on oskarżony przez rywalizujące rodziny o spisek i knucie przeciwko miastu (było to dość poważne oskarżenie w tamtych czasach, które dla wielu innych kończyło się konfiskatą dóbr i więzieniem).

Miasto jednak popada w anarchię pod rządami Albizzich i już po roku, Kosma zostaje przywołany z wygnania do Florencji i hucznie powitany na ulicach przez mieszkańców Florencji. 1434 jest więc uważany za rok oficjalnego przejęcia władzy w mieście przez Medyceuszy, mimo iż zachowuje się teoretycznie ustrój republikański.

Medyceusze, twórcy renesansu
Kosma jest mecenatem wielu artystów, wystarczy wymienić: Donatello, Filippo Lippi, Brunelleschi, Fra Angelico; płaci za rekonstrukcję klasztoru San Marco, przepięknie ozdobionego freskami Beato Angelico; sponsoruje Starą Zakrystię w kościele San Lorenzo i budowę kamienicy dla rodziny na dzisiejszej ulicy Cavour. Jest on bardzo zainteresowany kulturą klasyczną i sprowadza do Florencji tłumaczy z języka greckiego na łaciński i gromadzi tysiące książek, budując największą w tamtych czasach bibliotekę w Europie. To dzięki niemu w 1439 we Florencji odbywa się Sobór między Kościołami zachodnim i wschodnim, co powoduje przyjazd do Florencji wielu osobistości i wyniesienie jej na rangę jednego z najważniejszych miast europejskich.

Czyli to dzięki niemu, możemy mówić o odnowieniu, kulturze humanistycznej i renesansie, który zaczyna rozkwitać właśnie we Florencji i sprawia, iż wielu artystów, rzemieślników, pisarzy i myślicieli przenosi się do tego miasta.

Piotr Podagry

Piotr Podagryk (Piero Il Gottoso) (1416-1469)
Syn Kosmy, Piotr cierpiał na podagrę i reumatyzm, choroby, którymi ówcześni bogacze przypłacali zazwyczaj za dużą konsumpcję mięsa i tłuszczy. Kiedy przejął władzę po śmierci ojca w 1464 roku, interesy dobrze się kręciły i wiemy, że kontynuował on jego politykę i mecenat, choć często musiał spędzać, sparaliżowany, wiele dni w łóżku. Sytuacja, która przyczyniła się również do próby spisku wśród jego zaufanych współpracowników, spisku, na szczęscie, zażegnanego dzięki sprytowi syna Wawrzyńca, przyszłego Lorenzo il Magnifico.

Medyceusze, twórcy renesansu
Piotr patronuje artystów takich jak Botticelli, Michelozz, u którego zamawia wiele dzieł takich jak kapliczki do kościołów San Miniato al Monte i Santissima Annunziata i przede wszystkim Benozza Gozzoli, który wykonuje freski: Pochód trzech Króli w małej kapliczce w Palazzo Medici. Żoną Piotra była piękna i utalentowana Lucrezia Tornabuoni i razem zapewniają synom Wawrzyńcowi i Julianowi wykształcenie humanistyczne, artystyczne i polityczne, zamieniając Florencję w miasto kultury i kwintesencji intelektualnej tamtych czasów. Ważnym posunięciem jest ożenienie Wawrzyńca z Clarice Orsini, z rodziny papieskiej, co zapewni ich wnukom karierę eklezjastyczną. Piotr jest pochowany w Zakrystii w kościele San Lorenzo, w oryginalnym grobie wykonanym przez Andrea Verrocchio.


Czytaj dalej: część II

Zawodowo, jako przewodnik proponuję wycieczkę po Florencji, śladami Medyceuszy.

Polecane lektury
Medyceusze – Christopher Hibbert
Medyceusze – Mary Hollingsworh
The Medici – Paul Strathern
Medici money – Tim Parks

Filmy: Medyceusze, Władcy Florencji , serial